Khí huyết lưu thông kém – Hiểu cho rõ, trị cho đúng

Chào bà con,

Tuấn tôi theo nghề thuốc Nam hơn 20 năm nay, chữa cho không biết bao nhiêu cô bác từ quê ra phố, từ người làm nông tới cán bộ hưu trí. Một điều mà tôi thường thấy ở bà con lớn tuổi là hay bị mỏi mệt, đau nhức, mất ngủ, chân tay lạnh buốt… Tưởng chừng là chuyện tuổi già, nhưng thực ra, nhiều người đang gặp phải tình trạng khí huyết lưu thông kém mà không hay biết.

Hôm nay, Tuấn tôi sẽ chia sẻ thật cụ thể, dễ hiểu để bà con cùng nắm rõ: Khí huyết lưu thông kém là gì, vì sao nó xảy ra, nhận biết ra sao và cách khắc phục bằng những cây thuốc Nam dễ kiếm quanh ta.

Khí huyết là gì – Sao lại quan trọng với sức khỏe con người?

Bà con mình hình dung thế này cho dễ hiểu: Khí là phần vô hình, như hơi thở, sức ấm, năng lượng giúp mình hoạt động. Còn Huyết là máu – là cái phần hữu hình, có nhiệm vụ nuôi sống tạng phủ, xương cốt, da thịt, tóc tai…

Khi khí và huyết lưu thông trôi chảy thì người khỏe khoắn, sắc mặt hồng hào, đầu óc minh mẫn, ăn ngon ngủ sâu. Ngược lại, khí huyết mà ứ trệ, tắc nghẽn thì sinh đủ thứ bệnh: nào là nhức mỏi, lạnh chân tay, mất ngủ, đau đầu, hoa mắt… Cơ thể mình như con suối, nước không chảy thì rác bẩn ứ đọng, bệnh tật dễ sinh ra lắm.

Dấu hiệu bà con nên để ý – Có thể đang bị khí huyết kém

Tuấn tôi gặp nhiều cô bác tới khám, hỏi kỹ mới lòi ra các dấu hiệu này:

• Tay chân hay lạnh, tê rần, mỏi nặng
• Hay chóng mặt, mệt mỏi, hụt hơi
• Mặt mũi xanh xao, môi khô, da sạm
• Phụ nữ thì hay rối loạn kinh nguyệt, đau bụng trước kỳ
• Ngủ chập chờn, khó vào giấc, hay tỉnh lúc nửa đêm
• Lưỡi nhợt màu, đôi khi có rêu trắng, bắt mạch thì yếu

Nếu bà con mình thấy mình có 2–3 dấu hiệu như trên thì khả năng cao là khí huyết đang bị “tắc nghẽn”, vận hành không thông suốt rồi đó.

Nguyên nhân do đâu mà khí huyết không thông?

Theo kinh nghiệm chữa bệnh của Tuấn tôi, có mấy nguyên nhân chính khiến khí huyết bị tắc như sau:

• Tỳ vị yếu: Ăn uống không đều, hấp thu kém, cơ thể không sinh đủ khí huyết.
• Lo nghĩ nhiều, làm việc quá sức: Suy khí, cơ thể mỏi mệt.
• Ít vận động: Ngồi nhiều, nằm nhiều khiến khí huyết ứ trệ, không được “bơm” đi khắp cơ thể.
• Thời tiết lạnh: Lạnh làm mạch co lại, khí huyết khó di chuyển.
• Huyết ứ: Máu “tắc” ở đâu đó – thường do chấn thương, sinh nở, hoặc khí không đẩy nổi huyết đi.

Y học cổ truyền nói gì về khí huyết và kinh lạc?

Trong sách Kinh mạch – Huyệt vị mà Tuấn tôi vẫn dạy học trò, có ghi rõ: Kinh lạc là hệ thống đường dẫn của khí và huyết trong cơ thể. Nó kết nối lục phủ ngũ tạng, nuôi dưỡng da thịt, chân tay, đầu cổ.

Nếu đường kinh bị tắc – giống như ống nước bị nghẽn – thì khí huyết không đi được, chỗ thì thiếu máu, chỗ thì tắc khí. Và thế là bệnh phát sinh.

Các cây thuốc giúp hoạt huyết, bổ khí, dễ tìm quanh ta

Tuấn tôi xin chia sẻ vài cây thuốc quen thuộc, dễ kiếm, đã dùng nhiều năm để giúp bà con khai thông khí huyết:

1. Đương quy – Vị thuốc bổ huyết, hoạt huyết

Dùng thế nào: 10–12g, sắc với 600ml nước, đun còn 200ml, chia làm 2 lần uống/ngày.

Tác dụng: Dùng rất tốt cho người thiếu máu, phụ nữ rối loạn kinh nguyệt, đau bụng kỳ kinh.

2. Xuyên khung – Hành khí, giảm đau do ứ trệ

Dùng thế nào: 6–10g sắc riêng hoặc phối với đương quy, ích mẫu để tăng hiệu quả.

Hợp với: Người hay đau đầu, tức ngực, vai gáy cứng – do khí huyết không thông.

3. Hồng hoa – Hoạt huyết phá ứ

Dùng thế nào: 3–6g sắc uống, không nên dùng kéo dài.

Lưu ý: Phụ nữ có thai tuyệt đối không dùng.

4. Ích mẫu – Điều kinh, hoạt huyết

Dùng thế nào: 10–15g sắc uống mỗi ngày, hoặc nấu thành cao mềm.

Hợp với: Phụ nữ sau sinh, kinh không đều, huyết xấu chưa ra hết.

5. Đan sâm – Hoạt huyết, an thần, dưỡng tim

Dùng thế nào: 10–15g/ngày, có thể phối với hoàng kỳ để vừa bổ khí, vừa dưỡng huyết.

Hợp với: Người mất ngủ, chóng mặt, máu lưu thông kém, đau tức ngực.

Tuấn tôi mách thêm vài cách hỗ trợ khí huyết lưu thông tốt hơn

1. Bấm huyệt mỗi ngày

• Huyệt nội quan: Bấm 1–2 phút giúp an thần, dễ ngủ, giảm hồi hộp.
• Huyệt tam âm giao: Bấm đều giúp dưỡng huyết, điều kinh.

2. Xoa bóp ngâm chân trước khi ngủ

Ngâm chân với gừng tươi và muối ấm khoảng 15 phút, rồi xoa bóp lòng bàn chân kỹ lưỡng. Nhất là vùng huyệt Dũng tuyền – nằm giữa lòng bàn chân – giúp thận khí vượng, khí huyết mạnh mẽ.

3. Vận động nhẹ mỗi ngày

Không cần phải tập nặng, chỉ cần đi bộ, tập khí công, dưỡng sinh nhẹ nhàng 30 phút mỗi ngày là đủ để khí huyết vận hành trơn tru.

Bà con lưu ý giúp Tuấn tôi

• Không dùng các vị thuốc hoạt huyết nếu đang bị chảy máu, phụ nữ có thai, hoặc vừa phẫu thuật xong.
• Nên ăn đủ chất, bổ sung gan lợn, hạt sen, củ dền, hạt điều – những thứ giúp sinh huyết tốt.
• Sau 10–15 ngày dùng thuốc mà chưa đỡ, nên tới nhà thuốc uy tín để Tuấn tôi hoặc đồng nghiệp bắt mạch kê đơn cho đúng thể bệnh.

Lời kết của Tuấn tôi

Khí huyết là gốc rễ của sự sống. Khí huyết thông thì người khỏe, tinh thần sáng. Còn khí huyết tắc, bệnh tật sẽ bám riết lấy mình.

Tuấn tôi luôn tin rằng, bà con mình nếu hiểu đúng, làm đều, thì chẳng cần thuốc đắt tiền gì đâu – chỉ với mấy vị thuốc Nam, thêm thói quen tốt mỗi ngày, là sống khỏe, sống vui, sống thọ.

Chúc bà con luôn mạnh khỏe, khí huyết tràn đầy, ăn ngon ngủ sâu!