Vì Sao Bà Con Mắc Bệnh Dạ Dày? Tuấn Tôi Giải Thích Rõ Từng Nguyên Nhân

Chào bà con,

Tuấn tôi chia sẻ với bà con về nguyên nhân sinh bệnh dạ dày, đặc biệt là dưới góc nhìn của y học cổ truyền (YHCT). Đây là căn bệnh phổ biến, ảnh hưởng lớn đến chất lượng cuộc sống và ngày càng trẻ hóa, nhất là ở những người hay căng thẳng, ăn uống thất thường, lạm dụng thuốc Tây…

Nguyên nhân gây bệnh dạ dày theo y học cổ truyền

Theo YHCT, bệnh dạ dày (gồm viêm loét dạ dày, trào ngược dạ dày, đầy hơi, ợ chua…) được gọi bằng nhiều tên như “vị quản thống”, “tâm vị thống”, “vị thống”… Nguyên nhân sinh bệnh thường liên quan đến sự mất cân bằng khí huyết, tỳ vị hư yếu, can khí uất kết, cụ thể:

1. Do tỳ vị hư nhược

Tỳ vị vốn là gốc của hậu thiên, chủ vận hóa thức ăn.

Khi ăn uống không điều độ, dùng nhiều đồ sống, lạnh hoặc ăn không đúng giờ, cơ thể bị hư yếu lâu ngày → làm cho tỳ vị bị suy, không chuyển hóa được đồ ăn, sinh ra khí trệ, huyết ứ, gây đầy bụng, ợ chua, đau dạ dày âm ỉ.

Với những người tỳ vị hư, thường thấy:

• Mệt mỏi sau ăn, bụng đầy, hay đi tiêu lỏng.
• Người gầy yếu, xanh xao.

2. Do can khí uất kết (stress, lo âu, cáu giận lâu ngày)

Can chủ sơ tiết. Khi bà con mình hay buồn bực, lo nghĩ, uất ức → can mất chức năng điều đạt.

Can khí uất lại phạm lên tỳ vị (gọi là “can mộc khắc tỳ thổ”) → sinh ra khí nghịch, gây đau vùng thượng vị, ợ hơi, trào ngược.

Trường hợp này bà con thường bị:

• Đau dạ dày tăng khi căng thẳng.
• Ợ hơi, ợ chua, buồn nôn, nặng ngực, tức bụng.

3. Do hàn tà xâm nhập (ăn uống đồ lạnh, sống, môi trường lạnh)

Khi bà con dùng nhiều thực phẩm lạnh, rau sống, uống nước đá… làm hàn tà nhập vào tỳ vị, khiến khí huyết không lưu thông → đau bụng, lạnh bụng, tiêu hóa kém.

Biểu hiện dễ nhận biết:

• Đau quặn bụng, bụng lạnh, thích chườm nóng.
• Phân lỏng, tiêu chảy, sợ lạnh.

4. Do huyết ứ (chấn thương, lao lực, tuổi cao khí huyết suy)

Huyết ứ trong vùng vị quản làm khí huyết không thông → gây đau dai dẳng, vị trí đau rõ rệt, sờ vào đau tăng.

Thường gặp ở người:

• Tuổi cao, sức khỏe yếu, phụ nữ sau sinh.
• Người từng chấn thương vùng bụng hoặc làm việc nặng nhọc lâu năm.

Nguyên nhân khác bà con cần biết

Bên cạnh góc nhìn Đông y, Tuấn tôi cũng chia sẻ thêm một số nguyên nhân gây bệnh dạ dày thường bao gồm:

1. Vi khuẩn HP 

Đây là thủ phạm chính gây viêm loét dạ dày và có thể dẫn tới ung thư nếu không điều trị kịp thời.

Vi khuẩn HP tồn tại trong niêm mạc dạ dày, gây viêm mạn tính, bào mòn lớp bảo vệ, tạo loét.

2. Sử dụng thuốc Tây bừa bãi

Đặc biệt là thuốc giảm đau nhóm NSAIDs (như ibuprofen, diclofenac) và corticoid làm bào mòn niêm mạc dạ dày, gây viêm loét.

3. Ăn uống không khoa học

Ăn quá nhanh, quá no hoặc bỏ bữa.

Ăn nhiều đồ chiên rán, cay nóng, uống rượu bia.

4. Căng thẳng kéo dài (stress)

Tâm lý ảnh hưởng lớn tới hệ tiêu hóa. Stress làm tăng tiết axit, co bóp dạ dày mạnh gây đau, trào ngược.

5. Thói quen sinh hoạt thiếu khoa học

Thức khuya, ngủ ít, hút thuốc lá, uống cà phê nhiều cũng khiến dạ dày yếu dần, dễ viêm loét.

Lời khuyên của Tuấn tôi dành cho bà con

Là người làm nghề thuốc Nam gần 20 năm, Tuấn tôi từng gặp rất nhiều bệnh nhân đau dạ dày mãn tính, uống bao nhiêu thuốc Tây cũng chỉ đỡ tạm thời. Sau đó, tôi áp dụng hướng điều trị kết hợp YHCT, bồi bổ tỳ vị, hành khí hoạt huyết, giải uất kết… thì bệnh mới lui dần, ăn ngủ ngon trở lại.

Một số lời khuyên thực tế:

• Ăn uống điều độ, đúng giờ, tránh ăn no hoặc để bụng quá đói.
• Hạn chế đồ sống, lạnh, cay, chua, không hút thuốc, hạn chế rượu bia.
• Không để tâm lý căng thẳng lâu dài, nên tập thiền, đi bộ, thư giãn đầu óc.
• Tập thể dục nhẹ nhàng, giữ cơ thể ấm, đặc biệt là vùng bụng.
• Có thể dùng trà gừng, nước lá khôi tía, lá dạ cẩm, bột nghệ mật ong để hỗ trợ tiêu hóa và giảm đau dạ dày.

Tuấn tôi chia sẻ như vậy để bà con hiểu rằng bệnh dạ dày không chỉ do ăn uống, mà còn liên quan đến tinh thần, khí huyết, tạng phủ. Do đó, muốn trị tận gốc thì phải phối hợp điều chỉnh từ bên trong lẫn bên ngoài.