Thoái Hóa Khớp Cổ Chân
Thoái hóa khớp cổ chân là một bệnh lý diễn tiến chậm nhưng có thể gây tổn thương cho toàn bộ khớp và nếu để lâu sẽ dẫn đến những hậu quả khó lường. Do đó, bà con nên chủ động trang bị cho mình những kiến thức cần thiết để sớm phát hiện và kiểm soát bệnh hiệu quả ngay khi cơ thể xuất hiện những triệu chứng ban sơ (Nếu có). Trong bài viết dưới đây, tôi sẽ tổng hợp những thông tin cần thiết liên quan đến bệnh lý này để bà con có cái nhìn tổng quan nhất về thoái hóa khớp cổ chân. Mời bà con tìm hiểu.
Thoái hóa khớp cổ chân là gì? Nguyên nhân gây bệnh
Thóa hóa khớp cổ chân cũng tương tự như các bệnh thoái hóa xương khớp khác. Đây là tình trạng loạn dưỡng của khớp, gây mất cân bằng giữa tái tạo và phá hủy sụn khớp, khiến sụn và các xương dưới sụn bị phá hủy, bào mòn. Cụ thể, đầu tiên là sự suy giảm mật độ xương với những đứt gãy nhỏ khó phát hiện. Sau đó sẽ có những biến đổi ở bề mặt khớp và hiện tượng lắng tụ canxi, mọc nhiều gai xương. Hậu quả là xuất hiện tình trạng nứt loét, mất sụn khớp, xơ hóa xương dưới sụn… gây biến dạng khớp cổ chân và làm hạn chế vận động ở người bệnh.
![Thoái hóa khớp cổ chân là tình trạng loạn dưỡng của khớp](https://luongydominhtuan.com/wp-content/uploads/2020/09/thoai-hoa-khop-co-chan.jpg)
Hiện chưa có một xác định chắc chắn và chính xác nào về nguyên nhân gây ra bệnh thoái hóa khớp cổ chân. Tuy nhiên nhìn chung, bệnh phần lớn liên quan đến sự lão hóa của cơ thể theo tuổi tác. Gần đây thì có xu hướng tiến triển sớm và nhanh ở những người thường xuyên có tác động xấu đến vùng cổ chân thông qua các yếu tố như thói quen sinh hoạt, tính chất nghề nghiệp, cân nặng, chấn thương, dị tật bẩm sinh, chế độ ăn uống,… Tôi xin làm rõ để bà con hiểu như sau:
- Tuổi tác: Tuổi tác khiến các bộ phận trong cơ thể suy giảm chức năng, khả năng tái tạo của sụn khớp mất dần, các cơ xơ cứng, đĩa đệm bị mất nước, dẫn đến thoái hóa mạnh mẽ ở khớp cổ chân.
- Tiền sử bệnh khớp: Một số bệnh về khớp như biến dạng khớp bẩm sinh, viêm khớp nhiễm khuẩn, gout, viêm khớp dạng thấp,… sẽ khiến sụn khớp bị hủy hoại, bào mòn, kém sinh tế bào mới… Từ đó làm xuất hiện tình trạng thoái hóa khớp cổ chân.
- Chấn thương: Một số chấn thương như gãy xương, trật khớp, bong gân,… do chơi thể thao, trong quá trình sinh hoạt hay tai nạn giao thông gây ra,… sẽ làm mất đi sự cân bằng của khớp và dây chằng. Khiến cấu trúc xương bị thay đổi, sụn khớp khó tái tạo và phục hồi lại như ban đầu. Dẫn đến quá trình thoái hóa khớp cổ chân diễn ra nhanh hơn bình thường.
- Thừa cân, béo phì: Khớp cổ chân là bộ phận phải nâng đỡ trọng trực toàn cơ thể. Do đó, tình trạng thừa cân béo phì kéo dài sẽ làm các khớp phải chịu lực quá tải. Lâu dần sẽ khiến sụn khớp cùng hệ thống bao khớp bị phá hủy, hình thái xương khớp thay đổi, xuất hiện tình trạng viêm dày và các gai xương,…
![Một số nguyên nhân phổ biến gây thoái hóa khớp chân](https://luongydominhtuan.com/wp-content/uploads/2020/09/nguyen-nhan-thoai-hoa-khop-co-chan.jpg)
- Tính chất công việc: Những người thường xuyên phải thực hiện các công việc nặng và vận động khớp chân nhiều như công nhân, người bốc vác, diễn viên múa, cầu thủ bóng đá, vận động viên điền kinh,… hay cả những người phải đứng lâu, ít vận động sẽ có nguy cơ bị mắc thoái hóa khớp cổ chân sớm hơn so với những người khác. Có người hỏi tôi vì sao ít vận động dễ bị thoái hóa mà vận động thường xuyên cũng sớm mắc bệnh lý này. Lý do là khi vận động ít, mạch máu sẽ kém lưu thông, các cơ xương, sụn khớp trở nên bị xơ cứng, còn vận động nhiều lại làm tăng tác động vào khớp cổ chân, dễ gây chấn thương khiến quá trình tái tạo sụn khớp bị gián đoạn, lâu phục hồi…
- Một số yếu tố cơ giới khác: Ngoài các yếu tố kể trên, bệnh còn có thể bị gây nên bởi chế độ ăn thiếu khoa học, lối sống không lành mạnh (hút thuốc lá, uống rượu bia, thức khuya,…), thay đổi thời tiết,…
Click Ngay: Bệnh viêm khớp là gì? Dấu Hiệu Nhận Biết Sớm Và Cách Chữa Trị
Triệu chứng thoái hóa khớp cổ chân
Triệu chứng thường xuất hiện ở giai đoạn đầu của thoái khớp cổ chân là cơn đau nhói thoáng qua khi người bệnh sờ nắn nhẹ vùng khớp cá chân hoặc di chuyển, vận động. Cũng chính vì dấu hiệu không rõ ràng nên bà con rất dễ có tâm lý chủ quan bỏ qua, dẫn đến tình trạng thoái hóa tăng dần theo biểu hiện và mức độ bệnh.
![Những triệu chứng điển hình của thoái hóa khớp cổ chân](https://luongydominhtuan.com/wp-content/uploads/2020/09/trieu-chung-thoai-hoa-co-chan.jpg)
Thoái hóa ở giai đoạn sau sẽ có các biểu hiện rõ ràng hơn, cụ thể:
- Tình trạng sưng nóng khớp, cơn đau tăng lên dữ dội và kéo dài âm ỉ, thậm chí khi nghỉ ngơi, người bệnh vẫn cảm thấy đau nhức không thuyên giảm.
- Khi cử động sẽ nghe thấy tiếng lạo xạo của các khớp xương.
- Trường hợp thoái hóa khớp cổ chân đi kèm tình trạng viêm, người bệnh có thể bị sốt nhẹ, có cảm giác ớn lạnh, mệt mỏi, tràn dịch khớp gây đau cả ngày lẫn đêm,…
Nếu vẫn để tình trạng kéo dài, không có biện pháp kiểm soát thích hợp, bệnh sẽ gây ra tình trạng yếu cơ, teo cơ, biến dạng xương khớp cổ chân, gây hạn chế vận động ở người bệnh,…
Cách điều trị thoái hóa khớp cổ chân hiệu quả
Thoái hóa khớp cổ chân cũng như các loại thoái hóa khác, việc điều trị phải dựa vào tình trạng bệnh cụ thể. Có trường hợp chỉ cần cải thiện bằng dinh dưỡng, tập luyện. Nhưng cũng có thể sẽ phải cần sử dụng thêm thuốc. Nếu việc điều trị vẫn không có kết quả, bệnh diễn tiến nặng hơn, có nguy cơ hoặc đã bắt đầu có dấu hiệu biến chứng thì người bệnh sẽ được chỉ định phẫu thuật.
Do đó, trong bài viết này, tôi sẽ giúp bà con có cái nhìn tổng quan về các phương pháp chữa thoái hóa hiện nay. Còn cụ thể, áp dụng cách chữa nào thì bà con phải thăm khám và thực hiện theo chỉ định và hướng dẫn của bác sĩ chuyên môn.
Điều trị bằng phương pháp không dùng thuốc
Thoái hóa khớp cổ chân nếu được phát hiện và điều trị sớm sẽ giúp làm chậm tiến trình phát triển của bệnh, giảm đau, hạn chế sự phá hủy sụn khớp và duy trì chức năng vận động cho người bệnh. Ở giai đoạn đầu của bệnh, phương pháp có hiệu quả tốt và thường được các chuyên gia y tế khuyến khích áp dụng là điều trị không dùng thuốc.
![Vận động trị liệu sẽ giúp người bệnh giảm đau và cử động dễ dàng hơn](https://luongydominhtuan.com/wp-content/uploads/2020/09/van-dong-tri-lieu-thoai-hoa-khop-co-chan.jpg)
Hướng điều trị của phương pháp này là loại bỏ các yếu tố cơ giới khiến quá trình thoái hóa diễn ra mạnh mẽ hơn, cải thiện lối sống, vật lý trị liệu phục hồi chức năng như:
- Vật lý trị liệu: Gồm một số kỹ thuật phổ biến như sóng ngắn, siêu âm, dòng xung điện,… Các phương pháp này có tác dụng tăng cường chuyển hóa, giảm đau tiêu viêm, hạn chế sự co thắt cơ, hỗ trợ lưu thông máu, tăng tái tạo tổ chức…
- Vận động trị liệu: Phương pháp này sẽ giúp người bệnh duy trì biên độ vận động của khớp cổ chân, chống co rút cơ quanh khớp chân, đồng thời tăng cường sức mạnh cũng như sự dẻo dai cho các khối cơ,…
Ưu điểm của điều trị không dùng thuốc là an toàn, không tác dụng phụ, không có khả năng gây biến chứng như phẫu thuật. Tuy nhiên, người bệnh cần áp dụng theo hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa mới có hiệu quả tốt.
Điều trị thoái hóa khớp cổ chân bằng thuốc Tây y
Thoái hóa khớp thường đi kèm với tình trạng sưng viêm, mọc nhiều gai xương,… gây nên các triệu chứng đau nhức dữ dội, sưng tấy ở khớp cổ chân, cứng khớp… Nếu để lâu thêm nữa sẽ gây ra các vấn đề về vận động cho người bệnh. Do đó, thuốc Tây y có thể được áp dụng nhằm giảm đau trong các đợt tiến triển, triệt tiêu ổ viêm, ức chế sự phát triển của bệnh và ngăn ngừa biến chứng.
Phác đồ điều trị thoái hóa khớp cổ chân thường sử dụng đến các loại sau:
- Nhóm thuốc giảm đau kháng viêm Pacetaminophen, aspirin, naproxen, methotrexate,…
- Nhóm thuốc bôi ngoài da Profenid gel, Voltaren Emulgel…,
- Thuốc chống thoái hóa tác dụng chậm glucosamine sulfate, diacerein,…
- Thuốc tiêm corticoid nội khớp
- Thuốc giãn cơ
Một số loại thuốc có cơ chế tác dụng khác nhau có thể được kết hợp với nhau để làm tăng hiệu quả chữa trị. Tuy nhiên, việc phối hợp phải nằm trong phác đồ bác sĩ đưa ra, người bệnh tuyệt đối không được tự ý sử dụng lung tung để tránh gặp phải các phản ứng nguy hiểm của thuốc.
![Một số loại thuốc giảm đau thường xuất hiện trong đơn của bác sĩ](https://luongydominhtuan.com/wp-content/uploads/2020/09/thuoc-giam-dau-thoai-hoa-khop-co-chan.jpg)
Thuốc Tây y có dược tính mạnh, đem lại tác dụng nhanh chóng, giảm nhẹ mức độ bệnh, giúp người bệnh nhanh chóng quay lại với nhịp sống bình thường.Tuy nhiên, thuốc không có khả năng làm phục hồi các khớp cổ chân bị thoái hóa nên bệnh dễ gây đau lại cho người bệnh sau 1 thời gian ngắn dùng thuốc mà không có biện pháp phòng tránh hiệu quả. Đồng thời thuốc Tây y có thể gây tổn thương đến gan, thận, dạ dày,… Bệnh nhân khi dùng thuốc cần hết sức lưu ý và phải nghe theo mọi chỉ định của bác sĩ chuyên khoa.
Thuốc Đông y chữa thoái hóa khớp cổ chân hiệu quả
Đông y cho rằng thoái hóa khớp cổ chân là bệnh thuộc chứng tý, nghĩa là kinh mạch tắc nghẽn, không thông gây ra một số vấn đề về xương khớp. Khi cơ thể bị suy giảm sức đề kháng, các yếu tố ngoại tà sẽ thừa cơ xâm nhập và khu trú tại kinh lạc ở cơ, khớp. Hậu quả là khí huyết kém vận hành và sinh ra chứng nhức mỏi, sưng đau ở một vài khu vực xương khớp trên cơ thể, bao gồm cả khớp cổ chân. Hoặc khi chính khí suy giảm do một số yếu tố như tuổi tác, sinh đẻ, lao động nặng, bệnh lý nền,… sẽ khiến can thận suy hư dẫn đến thận không chủ được cốt tủy. Từ đó làm gân xương, cân mạch kém được nuôi dưỡng, khí huyết suy giảm và tình trạng thoái hóa lúc này sẽ phát triển mạnh mẽ.
Do xác định rõ được nguyên nhân gây bệnh, khi chữa thoái hóa khớp cổ chân, Đông y hướng đến bài trừ tà khí, lưu thông khí huyết, cường gân cốt, bồi bổ tạng can thận, nâng đỡ tổng trạng,… Nhờ đó giúp giảm đau, tiêu viêm, hỗ trợ tái tạo xương khớp, tăng cường chức năng ngũ tạng. Đồng thời nâng cao sức đề kháng cơ thể, vừa để chữa bệnh và cũng là phòng bệnh.
![Ưu nhược điểm của việc điều trị bệnh bằng thuốc Đông y](https://luongydominhtuan.com/wp-content/uploads/2020/09/uu-nhuoc-cua-thuoc-dong-y.jpg)
Phẫu thuật điều trị thoái hóa khớp cổ chân
Phẫu thuật được xem là phương thức điều trị áp dụng cuối cùng nếu các biện pháp nêu trên đều không đem lại tác dụng khả quan. Nói cụ thể hơn, phương pháp này thường được chỉ định cho các trường hợp dùng thuốc những vẫn đau nhiều, khớp cổ chân bắt đầu biến dạng, vận động trở nên khó khăn,… Phẫu thuật có thể giúp loại bỏ gai xương, cố định khớp cổ chân, khôi phục khả năng vận động cho người bệnh,…tùy vào kỹ thuật áp dụng.
Một số biện pháp điều trị thoái hóa khớp cổ chân bằng phẫu thuật đem lại hiệu quả cao hiện nay là:
- Tái tạo bề mặt sụn
- Nội soi hàn khớp cổ chân
- Lắp thiết bị hỗ trợ vào khớp
- Thay thế khớp cổ chân bán phần hoặc toàn phần,…
Nhờ sử dụng các dụng cụ, trang thiết bị hiện đại, phẫu thuật có tỷ lệ thành công cao. Tuy nhiên còn vẫn tiềm ẩn một số rủi ro hậu phẫu thuật nhất định điển hình như tắc mạch, nhiễm khuẩn, lỏng khớp,… Do đó, bà con nên trao đổi kỹ với bác sĩ chuyên khoa và tuân thủ nghiêm ngặt chế độ chăm sóc sau phẫu thuật theo hướng dẫn để đẩy nhanh hồi phục tổn thương và phòng ngừa di chứng.
![Phẫu thuật thường tiềm ẩn nguy cơ xảy ra biến chứng](https://luongydominhtuan.com/wp-content/uploads/2020/09/phau-thuat-co-chan.jpg)
Lưu ý giúp phòng ngừa hiệu quả thoái hóa khớp chân
Nhiều người hỏi tôi nếu đã là bệnh xuất hiện theo sự lão hóa tự nhiên và tuổi tác của con người thì làm sao có thể phòng ngừa được. Để tôi giải thích cho bà con hiểu, thoái hóa khớp cổ chân rất dễ xảy ra và tiến triển nhanh nếu bà con không chú ý đến việc chăm sóc sức khỏe, xây dựng lối sống và chế độ dinh dưỡng khoa học… Do đó, nói phòng ngừa thực chất là việc áp dụng các biện pháp nhằm hạn chế bệnh xuất hiện sớm, ngăn ngừa những tác động xấu ảnh hưởng đến khớp cổ chân hoặc làm chậm tiến trình thoái hóa, kéo dài tuổi thọ xương khớp. Muốn vậy, bà con cần:
- Thăm khám sớm để kiểm soát kịp thời các bệnh lý trong cơ thể, nhất là các bệnh về cơ xương như gout, viêm khớp nhiễm khuẩn, viêm khớp dạng thấp,…
- Sắp xếp thời gian nghỉ ngơi hợp lý nếu bạn là người phải thực hiện các công việc chạy nhảy, đi lại quá nhiều. Nếu là người ít vận động, hãy chú ý dành thời gian đi bộ, cử động nhẹ, xoa bóp, ngâm nước ấm,… để làm mềm các cơ ở khớp cổ chân.
- Hạn chế các vận động mạnh và trái khớp gây ảnh hưởng xấu đến khớp cổ chân như kiễng chân, đá bóng, múa, đi giày cao gót nhiều,…
- Cần có sự tập luyện nhẹ nhàng ở xương khớp cổ chân, đặc biệt là đối với người già, như xoay nhẹ khớp, đi bộ trong nhà, co duỗi khớp, xoa bóp cổ chân,…
- Không nên thường xuyên mang vác các đồ vật nặng hoặc làm việc quá sức.
- Hạn chế tối đa việc hút thuốc lá, uống rượu bia, thức khuya, để chân và cơ thể bị lạnh nhất là vào lúc giao mùa.
- Xây dựng chế độ dinh dưỡng khoa học để kiểm soát tốt cân nặng. Tích cực bổ sung các thực phẩm giàu canxi, omega-3, sắt, vitamin C, D,… Đồng thời hạn chế dung nạp đồ ăn nhiều đường, dầu mỡ, tinh bột,…
- Tập thể dục thể thao thường xuyên, lưu ý tập đúng cách để không gây chấn thương lên khớp cổ chân.
Trên đây là những thông tin chọn lọc nhằm giúp bà con hiểu rõ hơn về tình trạng thoái hóa khớp cổ chân cũng như các biện pháp chữa trị, phòng ngừa hiệu quả. Nếu còn bất kỳ thắc mắc nào về vấn đề này, xin vui lòng để lại câu hỏi dưới bài viết, tôi sẽ cố gắng giải đáp hết cho bà con trong phạm vi kiến thức của mình.
Cùng Chuyên Mục:
- Thoái Hóa Khớp Vai: Dấu Hiệu Và Biện Pháp Điều Trị Dứt Điểm
- Tổng Quan Về Thoái Hóa khớp Háng Chi Tiết Nhất
Dinh dưỡng
Thoái Hóa Cột Sống Thắt Lưng Nên Ăn Gì?
Người bị thoái hóa khớp nên ăn gì, kiêng ăn gì tốt cho sức khỏe?
Người bị thoái hóa khớp gối nên ăn gì, kiêng gì để cải thiện bệnh?
Phương Pháp
[TOP 6] Cách Dùng Gạo Lứt Chữa Thoái Hóa Khớp Hiệu Quả
[Tổng Hợp] Bài Tập Chữa Thoái Hóa Đốt Sống Lưng Hiệu Quả Nhất
Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!