Mẩn Ngứa

Tham vấn chuyên môn bởi:

Lương y Đỗ Minh Tuấn

GĐ chuyên môn hệ thống Đỗ Minh Đường

Tuấn tôi từng gặp một bệnh nhân trẻ tuổi, suốt nhiều tháng trời phải chịu đựng những cơn ngứa ngáy đến mất ăn mất ngủ. Mẩn ngứa không chỉ gây khó chịu mà còn ảnh hưởng lớn đến cuộc sống hàng ngày. Nhiều bà con thường chủ quan, chỉ đến khi bệnh lan rộng, tái phát nhiều lần mới lo lắng tìm cách chữa trị. Bài viết này, Tuấn tôi sẽ giúp bà con rang bị kiến thức đầy đủ về nguyên nhân, triệu chứng của bệnh giúp phát hiện sớm và tìm phương pháp điều trị kịp thời.

Nổi mẩn ngứa là gì?

Mẩn ngứa là tình trạng da phản ứng quá mức với các tác nhân bên ngoài hoặc do rối loạn bên trong cơ thể, khiến da nổi mẩn đỏ, sần sùi kèm theo cảm giác ngứa ngáy khó chịu. Nhiều bà con chủ quan khi thấy da nổi vài nốt đỏ li ti, nghĩ rằng chỉ cần bôi kem là hết. Nhưng thực tế, có nhiều trường hợp mẩn ngứa kéo dài dai dẳng, tái phát liên tục, ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt và sức khỏe.

Các dấu hiệu điển hình của mẩn ngứa bà con có thể dễ dàng nhận biết bao gồm:

  • Xuất hiện mẩn đỏ nhỏ li ti, hơi sần sùi, có thể biến mất sau vài giờ.
  • Cơn ngứa nhẹ nhưng kéo dài, tăng dần về chiều tối hoặc khi thời tiết thay đổi.
  • Vùng da bị kích ứng nóng hơn bình thường, đôi khi hơi sưng nhẹ.
  • Vùng da bị tổn thương có thể loang rộng nhanh chóng, đặc biệt ở tay, chân, bụng và lưng.
  • Mẩn ngứa có thể bùng phát theo mùa, sau khi ăn một số thực phẩm hoặc tiếp xúc với dị nguyên.

Phản xạ chung của đa phần bà con khi các nốt mẩn xuất hiện là đưa tay lên gãi, việc làm này vô tình khiến cho tình trạng ngứa ngáy trở nên trầm trọng hơn và da dễ phải chịu những tổn thương gây sẹo xấu về sau hoặc có nguy cơ bị nhiễm trùng.

Nguyên nhân gây mẩn ngứa

Mẩn ngứa có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, bao gồm cả yếu tố bên ngoài và rối loạn bên trong cơ thể. Cụ thể:

Theo quan điểm Đông y

Đông y nhìn nhận mẩn ngứa là hậu quả của sự mất cân bằng trong cơ thể:

  • Phong nhiệt xâm nhập: Khi phong nhiệt tích tụ trong cơ thể, đặc biệt là vào mùa nóng, sẽ gây kích thích da, tạo cảm giác ngứa ngáy.
  • Huyết nhiệt, huyết táo: Khi nhiệt tích tụ trong máu, không được đào thải kịp thời, sẽ làm da bị khô, kích ứng và dễ nổi mẩn đỏ.
  • Tỳ vị suy yếu: Hệ tiêu hóa kém, ăn uống không điều độ làm cơ thể tích tụ độc tố, từ đó gây mẩn ngứa.
  • Gan thận hoạt động kém: Khi chức năng gan thận suy giảm, khả năng đào thải độc tố yếu đi, khiến cơ thể dễ bị phát ban, ngứa ngáy.

Quan điểm của Y học hiện đại

Y học hiện đại cho rằng mẩn ngứa có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, bao gồm:

  • Dị ứng: Các yếu tố như thực phẩm, phấn hoa, lông động vật, hóa chất trong mỹ phẩm, thời tiết thay đổi đột ngột có thể gây kích ứng da.
  • Bệnh lý da liễu: Một số bệnh như viêm da cơ địa, nổi mề đay, chàm, vảy nến… có thể khiến da phát ban kèm ngứa.
  • Nhiễm khuẩn, ký sinh trùng: Các loại nấm, vi khuẩn, ghẻ, chấy rận cũng có thể gây ngứa dai dẳng, đặc biệt vào ban đêm.
  • Yếu tố tâm lý, nội tiết: Căng thẳng kéo dài hoặc rối loạn nội tiết tố có thể ảnh hưởng đến làn da, gây ngứa mà không có tổn thương rõ rệt.

Biến chứng nguy hiểm của mẩn ngứa

Mẩn ngứa tuy không phải là bệnh lý nguy hiểm ngay lập tức, nhưng nếu kéo dài hoặc không được xử lý đúng cách, bà con có thể gặp nhiều biến chứng khó lường. 20 năm chữa mẩn ngứa, mề đay, Tuấn tôi đã chứng kiến nhiều trường hợp chủ quan với tình trạng này, dẫn đến hậu quả không mong muốn.

  • Nhiễm trùng da: Ngứa kéo dài khiến bà con gãi liên tục, làm tổn thương da, tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập, gây viêm nhiễm, mưng mủ.
  • Viêm da mãn tính: Da có thể trở nên dày, sạm màu, bong tróc và khó phục hồi nếu mẩn ngứa diễn ra trong thời gian dài mà không có biện pháp điều trị phù hợp.
  • Phát ban lan rộng: Nếu nguyên nhân gây mẩn ngứa không được kiểm soát, các vùng tổn thương có thể lan rộng khắp cơ thể, gây ảnh hưởng đến sinh hoạt và chất lượng cuộc sống.
  • Ảnh hưởng đến giấc ngủ và tâm lý: Ngứa liên tục về đêm khiến bà con khó ngủ, mệt mỏi, suy nhược, lâu ngày có thể gây căng thẳng, lo âu, trầm cảm.

  • Phù mạch: Mẩn ngứa kèm theo tình trạng sưng nề ở các vùng như môi, mí mắt, bàn tay, bàn chân và cơ quan sinh dục. Đặc biệt, khi phù mạch xảy ra ở họng và lưỡi có thể gây khó thở, thậm chí ngạt thở, đe dọa tính mạng nếu bà con không xử lý kịp thời.
  • Sốc phản vệ: Là tình trạng mẩn ngứa kèm theo sưng mặt, môi, lưỡi hoặc cổ họng, gây khó thở, huyết áp giảm đột ngột, mạch nhanh và yếu, buồn nôn, nôn mửa, tiêu chảy, chóng mặt, ngất xỉu. Đây là trường hợp nguy hiểm đến tính mạng, bà con cần đến cơ sở y tế gần nhất.

Tuấn tôi luôn khuyên bà con đừng nên chủ quan với mẩn ngứa, đặc biệt khi tình trạng này kéo dài hoặc có dấu hiệu nghiêm trọng. Nếu không được xử lý đúng cách, các biến chứng trên hoàn toàn có thể xảy ra và ảnh hưởng đến sức khỏe lâu dài​.

Cách giúp bà con thoát khỏi các nốt mẩn ngứa da

Việc lựa chọn phương pháp điều trị đúng cách giúp bà con kiểm soát triệu chứng hiệu quả, ngăn ngừa tái phát. Tuấn tôi từng gặp nhiều bệnh nhân tự ý mua thuốc hoặc dùng mẹo dân gian nhưng không tìm hiểu kỹ nguyên nhân, khiến bệnh kéo dài không dứt. Dưới đây là ba phương pháp điều trị phổ biến mà bà con có thể tham khảo.

Điều trị bằng thuốc Tây y

  • Thuốc kháng histamin: Giảm ngứa nhanh bằng cách ức chế phản ứng dị ứng trong cơ thể.
  • Thuốc bôi ngoài da: Chứa corticosteroid hoặc kháng viêm giúp giảm mẩn đỏ, làm dịu vùng da kích ứng.
  • Thuốc chống viêm, ức chế miễn dịch: Dùng trong trường hợp mẩn ngứa nặng, cần có sự hướng dẫn của bác sĩ.

Lưu ý: Không tự ý dùng thuốc kéo dài vì có thể gây tác dụng phụ như mỏng da, suy gan, thận.

Điều trị bằng mẹo dân gian

  • Lá trà xanh, lá trầu không: Dùng nước nấu từ lá để tắm hoặc rửa vùng da bị mẩn ngứa giúp sát khuẩn, giảm viêm.
  • Gừng tươi: Chà nhẹ lên da hoặc pha nước gừng uống giúp giảm phong hàn, hỗ trợ cải thiện ngứa.
  • Mật ong, nha đam: Dưỡng ẩm, làm dịu da, thúc đẩy tái tạo tế bào da bị tổn thương.

Lưu ý: Phương pháp này phù hợp với bệnh nhẹ, giúp giảm triệu chứng nhưng không điều trị tận gốc.

Điều trị bằng Y học cổ truyền

Nguyên tắc điều trị: Thanh nhiệt, giải độc, điều hòa khí huyết, trừ phong để loại bỏ căn nguyên gây bệnh, đồng thời hỗ trợ nâng cao sức đề kháng, ngăn ngừa tái phát..

Lưu ý: Hiệu quả không tức thì như thuốc Tây, nhưng có thể giúp bệnh nhân mẩn ngứa mãn tính cải thiện từ gốc nếu kiên trì áp dụng.

Cách phòng ngừa mẩn ngứa bà con nên lưu lại

Bên cạnh việc áp dụng các biện pháp điều trị mà Tuấn tôi đã chia sẻ ở trên, bà con cũng cần chú ý đến việc phòng bệnh.

  • Nên tắm rửa thường xuyên, đặc biệt là những ngày trời nóng, để loại bỏ vi khuẩn, bụi bẩn và mồ hôi trên da, tránh tình trạng viêm nhiễm, ngứa ngáy.
  • Bà con nên hạn chế tiếp xúc với những tác nhân gây bệnh như: bụi bẩn, hóa chất tẩy rửa mạnh, nấm mốc…
  • Tuấn tôi luôn khuyên bà con nên dùng các sản phẩm chăm sóc da dịu nhẹ, không chứa hóa chất độc hại, để tránh làm kích ứng da.
  • Bà con nên ăn uống đủ chất, tăng cường vitamin C, E, và các loại thực phẩm giàu kẽm để hỗ trợ sức khỏe và hệ miễn dịch.
  • Quần áo, gối nằm, chăn màn cũng nên giặt định kỳ để loại bỏ bụi bẩn, vi khuẩn.
  • Bà con cũng nên tạo thói quen thư giãn, tránh lo âu, căng thẳng.

Trên đây là những chia sẻ của tôi về căn bệnh mẩn ngứa này, nếu trong quá trình chữa bệnh các bạn có những câu hỏi cần được tư vấn thêm, thì có thể đặt liên hệ cho tôi qua:

Xem Thêm:

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Bạn hỏi
Tôi giải đáp

1000 câu hỏi từ bạn - 1001 câu trả lời từ tôi